Theo cuộc khảo sát của Gallup và Lumina Foundation trên khoảng 3.800 sinh viên tại Mỹ, cứ 6 người thì có 1 người (khoảng 16%) cho biết họ đã đổi chuyên ngành vì tác động của AI đối với thị trường lao động. Báo cáo công bố hôm 2/4 cũng phát hiện 47% sinh viên đại học đã suy nghĩ khá nhiều về việc chuyển đổi lĩnh vực học tập vì lý do tương tự.

Tiến sĩ Courtney Brown, Phó Chủ tịch bộ phận tác động và kế hoạch tại Lumina Foundation, chia sẻ với Business Insider: "Đây là một trong những tín hiệu rõ ràng nhất cho thấy sinh viên đang định hình lại tương lai của họ để đối phó với AI".

Những sinh viên theo học các chương trình công nghệ và dạy nghề có xu hướng cân nhắc đổi chuyên ngành cao nhất, với khoảng 70% ở mỗi nhóm cho biết họ đã suy nghĩ kỹ về điều này. Ngược lại, những người học ngành chăm sóc sức khỏe và khoa học tự nhiên lại ít bị AI thúc đẩy việc xem xét lại chuyên ngành của mình nhất.

Sự bất định trong ngành công nghệ

Trong số 16% sinh viên đã đổi chuyên ngành, 26% chuyển sang khoa học xã hội, 17% sang kinh doanh và 13% rẽ sang công nghệ.

Bà Brown cho biết: "Sinh viên đang chuyển dịch theo cả hai hướng khi nói đến lĩnh vực công nghệ. Một số chuyển sang công nghệ vì nhìn thấy cơ hội từ AI, trong khi số khác lại rời đi vì lo ngại sự đứt gãy".

Trí tuệ nhân tạo đang gia tăng áp lực lên quyết định vốn đã nặng nề: chọn chuyên ngành đại học. Ảnh: NBC News

Trong các lĩnh vực kỹ thuật, một báo cáo của Niche dựa trên mối quan tâm của học sinh cuối cấp trung học cho thấy sinh viên đang rời xa các chuyên ngành dễ bị AI tự động hóa. Báo cáo công bố vào tháng 3 chỉ ra rằng học sinh đang chuyển hướng quan tâm sang phát triển AI, như kỹ thuật phần mềm và các chuyên ngành tập trung vào AI, thay vì lập trình truyền thống.

Quan tâm đến lập trình chiếm 10% trong khối ngành khoa học máy tính vào năm 2026, giảm so với mức đỉnh 14% vào năm 2020. Ngược lại, AI thu hút sự chú ý lớn hơn, tăng từ 1,7% sinh viên khoa học máy tính vào năm 2023 lên 4,7% vào năm 2026. Hứng thú với kỹ thuật phần mềm cũng tăng lên, cao hơn 1,2 điểm so với năm 2025 và chiếm 22% tổng sự quan tâm của nhóm ngành khoa học máy tính.

Khảo sát của Gallup cho thấy sinh viên ngành nhân văn, chăm sóc sức khỏe và khoa học tự nhiên nằm trong nhóm ít có khả năng đổi chuyên ngành vì AI nhất. Báo cáo cũng chỉ ra sinh viên khối khoa học xã hội, khoa học tự nhiên và nhân văn là những người ít sử dụng AI nhất.

Những phát hiện này xuất hiện trong bối cảnh ngành ngôn ngữ Anh chứng kiến sự phục hồi trong những năm gần đây và một số trường đại học đang tư duy lại chương trình giáo dục khai phóng để đưa sự giao thoa giữa AI và nhân văn vào giảng dạy, khi các kỹ năng cốt lõi của ngành này ngày càng thể hiện sự phù hợp.

Chọn chuyên ngành đại học là một quyết định lớn và dường như ngày càng mang tính rủi ro cao khi các ngành công nghiệp phát triển nhanh chóng và AI tái định hình thị trường lao động. Tuy nhiên, bằng cấp không phải là tất cả.

Báo cáo tuyển dụng toàn cầu đối với lứa sinh viên tốt nghiệp năm 2026 do HireVue công bố vào tháng 3 cho thấy, dù 79% vị trí dành cho người mới ra trường vẫn yêu cầu bằng cử nhân, gần 70% nhà tuyển dụng cho biết họ đang áp dụng phương thức tuyển dụng dựa trên kỹ năng. Tại Mỹ, hơn 1/4 các tổ chức đã thảo luận về việc nới lỏng yêu cầu bằng cấp để mở rộng nguồn nhân tài dựa trên kỹ năng.

Allison Shrivastava, chuyên gia kinh tế tại Niche và là tác giả của báo cáo Niche, chia sẻ với Business Insider rằng việc ngày càng nhiều sinh viên quan tâm đến phát triển phần mềm máy tính đang cân nhắc các lĩnh vực kiến tạo AI là một tín hiệu tích cực về cách sinh viên đang thích ứng.

"Đó là sự phân loại hiệu quả", Shrivastava nhấn mạnh. "Đây là một phản ứng tốt xét trên khía cạnh những gì chúng ta sẽ cần từ lực lượng lao động trong tương lai".

Theo Du Lam (Vietnamnet)

Xem bài viết gốc tại đây